Menu

Welke laureaat van de Onroerenderfgoedprijs bezoek jij zondag?

Met de Onroerenderfgoedprijs beloont Vlaanderen mensen die erfgoed op een goede manier beheren. In de editie van 2019 staat bouwkundig, landschappelijk en/of archeologisch erfgoed in de kijker dat niet publiek toegankelijk is. Maar er is goed nieuws: tijdens Open Monumentendag zijn de drie laureaten wél te bezoeken.

Vrije Schippers, Gent

Het Havenhuis aan de Graslei in Gent

De eerste laureaat is het gildehuis van de Vrije Schippers op de Graslei in Gent. Het historische dubbelhuis is herbestemd als werkplek voor het Gentse Havenbedrijf. In de totaalrestauratie zijn zowel de historische gevels als interieurs op een voorbeeldige wijze aangepakt, gestoeld op een uitgebreid interdisciplinair wetenschappelijk en historisch onderzoek.

Het huidige Huis van de Vrije Schippers was oorspronkelijk eigendom van de gilde der molenaars. In de 16de eeuw kocht de gilde der Vrije Schippers het gebouw en liet er meteen een nieuwe gevel voor ontwerpen.

Het restauratieproject gaf een boost aan de lokale economie, met onder meer een een terugkeer naar de ontginning van de Balegemse zandsteen.

Norbertuspoort Abdij van Park

De Norbertuspoort aan Abdij van het Park, Heverlee

Open Monumentendag draait dit jaar in Leuven rond een sterk thema: Duurzaamheid en klimaat. Er wordt vaak onterecht gedacht dat erfgoed en duurzaamheid niet samen door één deur kunnen. Het programma van Leuven voor Open Monumentendag 2019 staat te popelen om je het tegendeel te bewijzen. 

Wie de Abdij van Park in Heverlee vanuit het noorden nadert, ziet meteen de 18de-​eeuwse Norbertuspoort: het vrij gesloten poortgebouw deed dienst als graanopslagplaats. Achter de gevel schuilt sinds september 2018 de Library of Voices, een project van de Alamire Foundation, KU Leuvens centre of excellence voor de studie van de muziek uit de Lage Landen van de middeleeuwen tot 1800. De Norbertuspoort in Leuven is het noordelijke poortgebouw van de site Abdij van Park. Het eens vervallen gebouw is opgewaardeerd tot een passend kader om oude muziek te beleven. 

Hof ter Beemt

Cohousing bij Hof Ter Beemt in Zingem

Het cohousingproject in de Zingemse vierkantshoeve Ter Beemt is uniek op vele vlakken. 7 jonge gezinnen sloegen in 2014 de handen in elkaar en maakten van deze 300 jaar oude hoeve met jeneverstokerij, wagenhuis, herenboederij, schuren, stallen … een echte woondroom. Dit monument is dan ook meer dan een bezoekje waard.

Van bij de start van het project waren de toekomstige bewoners het eens om zo ecologisch en energiezuinig mogelijk te renoveren, maar met respect voor het authentieke karakter van de hoeve. 7 woonunits werden grotendeels eigenhandig gerenoveerd, elk met een eigen ritme en filosofie en met grote toewijding van de bewoners. Dat de als monument beschermde tuin (binnenplein, boomgaard) in één beweging mee werd gerestaureerd, maakt dat dit net afgewerkt hoevecomplex nu alweer schittert als vanouds.

Op deze manier ontstond een mooie harmonie tussen eigentijds wonen en het behoud en opwaardering van een uniek monument.